Jezioro i zabudowa Mściszewic latem

Koncepcja · alternatywa dla żwirowni

Las przy Mściszewicach · ok. 58 ha

Sylwopastoralizm
w Mściszewicach

Zamiast wydobycia żwiru — gospodarstwo sylwopastoralne: wypas rodzimych ras w zadrzewieniach, ochrona przyrody, lokalne produkty i spokojna turystyka.

To jest koncepcjaPomysł na zagospodarowanie terenu, a nie gotowy projekt ani decyzja.
Alternatywa dla żwirowniDotyczy ok. 58 ha Lasu przy Mściszewicach, który plan ogólny gminy przeznaczył na strefę górnictwa.
Wiele jest jeszcze przed namiUzgodnienia dotyczące terenu i planu zagospodarowania są w toku.

Wczoraj i dziś

Mściszewice — wieś z historią

Dawna pocztówka Gruß aus Mischischewitz: gospoda J. Brzeskiego, szkoła i widok wsi znad jeziora
„Gruß aus Mischischewitz” — gospoda J. Brzeskiego, szkoła i widok wsi znad jeziora
Mściszewice z lotu ptaka: jezioro, zabudowa, pola i las
Film · 2:21 · spot StudioGO! z 2014 r., gdy Mściszewice zostały laureatem konkursu „Piękna Wieś” w województwie pomorskim
XV–XVI w.Pierwsze wzmianki o wsi w źródłach
Epoka żelazaCmentarzysko kurhanowe badane przez archeologów
DziśOk. 1000 mieszkańców, szkoła, OSP i parafia — centrum północnej części gminy

Zdjęcia: materiał lokalny · źródło: UG Sulęczyno

Ludzie i tradycja

Mściszewice mają solidne fundamenty

Aktywni ludzie, żywa tradycja i bogate dziedzictwo — nie zaczynamy od zera.

Mieszkańcy Mściszewic podczas wiejskiego wydarzenia

Aktywna społeczność

Wspólne inicjatywy i wydarzenia, otwartość na gości i współpracę.

Sołtys Maria Stencel na motocyklu

Sołtys Maria Stencel

Wieloletnia, zaangażowana liderka wsi, znana w regionie z działań na rzecz mieszkańców.

Czesław Birr w swojej pracowni rzeźbiarskiej

Wiejska Kuźnia Pamięci Czesława Birra

Pamięć o kaszubskim rzeźbiarzu: spotkania, warsztaty i wydarzenia kulturalne.

Gospodynie z KGW Mściszewiczanki w strojach kaszubskich przy stole z regionalnym jedzeniem

KGW „Mściszewiczanki”

Kaszubska kuchnia i tradycje, wydarzenia wiejskie, integracja mieszkańców.

Na miejscu: kościół, kapliczki przydrożne, cmentarzysko kurhanowe z wczesnej epoki żelaza. Około 5 km do Kamiennych Kręgów w Węsiorach.

Dziedzictwo artystyczne

Czesław Birr — rzeźbiarz z Mściszewic

Czesław Birr w pracowni, obok rzeźbiony tron
Drewniana rzeźba ludowa Świętej Rodziny Kolorowy malowany płot z motywem konia, wykonany w ramach Wiejskiej Kuźni Pamięci
PasjaRzeźbił od lat 90. Po wypadku w wieku 23 lat poruszał się na wózku — drewno stało się jego sposobem na życie.
DziełaSetki figur, w tym ponad 50 replik Matki Bożej Sianowskiej — w kaplicach i kościołach na Kaszubach, w Europie Zachodniej i w Kanadzie.
ŚladyKapliczka w Mściszewicach, dwie stacje Drogi Krzyżowej w Sanktuarium w Sianowie, 2-metrowa tabakiera i ponad 10-metrowa fajka w GOK Somonino.
UczyłOd 2015 r. z żoną Sylwią prowadził zajęcia rzeźby i rysunku dla dzieci w GOK Sulęczyno. Zmarł 21 września 2019 r.
Pamięć2020: Wiejska Kuźnia Pamięci — mapa rzeźb, „Lipa Natchnień”, kolorowy płot i animacja o artyście.

Źródło: Nasze Miasto Kartuzy (2020), Kaszubski Uniwersytet Ludowy · zdjęcia: materiał lokalny

Wydarzenia

Do Mściszewic już się przyjeżdża

ok. 400

motocykli i quadów na zakończeniu sezonu

11. edycja w 2021 r. — a zaczynało się od 17 osób. Msza w kościele, przejazd przez Klukową Hutę i Stężycę, pokaz maszyn, poczęstunek.

Dożynki

parafialno-sołeckie

Korowód z orkiestrą, chleb i wieniec, grochówka KGW, wykopki od motyki po kombajn, turniej wsi.

Gospodarstwo mogłoby dołączyć do tego kalendarza: dzień wypasu, warsztaty, jarmark lokalnych produktów.

Źródła: kartuzy.info (zakończenie sezonu 2021; dożynki 15.08.2017)

Kalendarz wydarzeń · propozycja

Mściszewice atrakcyjne przez cały rok

Cztery pory roku, cztery powody, żeby przyjechać — i zostać dłużej.

Wiosna · majówka

Mściszewskie Dni Pradziejów i Zielonego Szlaku

Aktywna turystyka, historia i rodzinny wypoczynek.

  • Rajdy piesze, rowerowe i nordic walking
  • Bieg terenowy „Bieg Stolema”
  • Wycieczki z przewodnikami po lokalnych szlakach
  • Piknik archeologiczny i prelekcje historyczne
  • Pokazy dawnych rzemiosł: garncarstwo, tkactwo, wypiek chleba
  • Rodzinne gry terenowe i warsztaty przyrodnicze

Lato

Noc Gwiazd i Opowieści Kaszubskich

Kameralne wydarzenie łączące obserwacje astronomiczne z kulturą i folklorem Kaszub.

  • Obserwacje nocnego nieba przez teleskopy
  • Opowieści o Stolemach
  • Instrumenty ludowe i spotkania z regionalistami
  • Wieczorne spacery przyrodnicze

Jesień

Festiwal Kaszubskiego Brzadu i Leśnych Smaków

Lokalne produkty, tradycyjna kuchnia i rękodzieło.

  • Degustacje regionalnych potraw
  • Warsztaty przetwórstwa owoców i ziół
  • Pokazy haftu i rzeźby
  • Jarmark lokalnych producentów i spotkania o tradycyjnym rolnictwie
  • „Targ Produktów z Wybudowań” — wyroby mieszkańców i małych gospodarstw

Zima

Mściszewice blisko natury

Spokojna turystyka weekendowa.

  • Spacery krajoznawcze
  • Warsztaty rękodzieła
  • Spotkania z historią Kaszub
  • Zajęcia edukacyjne dla rodzin
  • Kameralne wydarzenia kulinarne

Filmy

Zobacz Mściszewice

Dwa krótkie filmy o miejscach, od których można zacząć spacer po wsi. Kliknij zdjęcie, aby obejrzeć.

Kościół w Mściszewicach nocą

Kościół pw. Wniebowzięcia NMP i jego otoczenie

Film · 0:25 · Adrian Wenta | Odkrywaj ze mną

Wzniesiony w latach 20. XX wieku jako skromna budowla szachulcowa, z czasem stał się murowaną świątynią z dominującą wieżą. W środku drewniany strop z polichromiami i rzeźbione stacje Drogi Krzyżowej Czesława Birra.

Wokół kościoła: Ogród Maryjny, lapidarium z głazów narzutowych i kapliczki wydrążone w pniach drzew.

Jezioro w Mściszewicach z widokiem na kościół

Jezioro Mściszewickie

Film · 0:14 · Adrian Wenta | Odkrywaj ze mną

Polodowcowe jezioro w samej wsi, otoczone starymi drzewami i cenione przez wędkarzy. Wzdłuż brzegów prowadzą trasy spacerowe.

Nad wodą: strefa rekreacyjna i kapliczka Maryjna, którą Czesław Birr wyrzeźbił w wysokim pniu drzewa.

Opisy na podstawie opisów filmów przygotowanych przez ich autora · zdjęcia: materiał lokalny

Okolica

Szlaki, lasy i jeziora wokół Mściszewic

Mściszewice leżą na zielonym szlaku PTTK i na trasie rowerowej do Kamiennych Kręgów. Wokół — lasy mieszane i bukowe oraz jeziora.

Szlak pieszy PTTK · kolor zielony

Szlak Kręgów Kamiennych

96,4 km z Sierakowic do Czarnej Wody. Mściszewice są na 16. kilometrze — stąd szlak prowadzi przez Suchą i Węsiory do Kamiennych Kręgów i nad Jezioro Długie.

Sierakowicekm 0 Mściszewicekm 16,0 Suchakm 17,9 Węsiorykm 19,5 Kamienne Kręgikm 21,4 Jez. Długiekm 22,5 … Czarna Wodakm 96,4

Trasa „Sulęczyńskie Kurhany”

Pętla ok. 17 km (rowerowa, częściowo nieoznakowana): Sulęczyno — Bukowa Góra — Mściszewice — Węsiory — Kamienne Kręgi. W Mściszewicach mija kurhany.

Lasy i drogi leśne

Lasy mieszane i bukowe wokół wsi — na spacery, rower, grzyby i jagody. Leśna ścieżka gospodarstwa mogłaby połączyć się z tymi drogami.

Jeziora

Jezioro Mściszewickie — w samej wsi. Jez. Długie przy Kamiennych Kręgach (na zielonym szlaku), Węgorzyno — ok. 5 km, Mausz — ok. 11 km.

Źródła: PTTK — Znakowane Szlaki Turystyczne Województwa Pomorskiego; szwajcariakaszubska.com; UG Sulęczyno; nocowanie.pl (odległości orientacyjne)

Zielony Szlak Kręgów Kamiennych

Co zobaczyć na szlaku — od Sierakowic do Czarnej Wody

Mściszewice leżą na trasie, która łączy dwa najważniejsze miejsca kamiennych kręgów na Pomorzu — Węsiory i Odry — oraz jeziora Kaszub z Borami Tucholskimi.

96,4 kmdługość szlaku
ok. 25 hmarszu — najlepiej na odcinki
888 msuma podejść
2 regionyPojezierze Kaszubskie i Bory Tucholskie

km 0 · start

Sierakowice

Drewniany kościół św. Marcina z lat 1820–1822 — ostatnia na Pomorzu świątynia w konstrukcji szkieletowej. Dziś wystawy i koncerty.

Mściszewice

km 16,0 · tu jesteśmy

Mściszewice

Jezioro w środku wsi, kościół, kurhany z epoki żelaza, restauracja U Rzeźbiarza i Wiejska Kuźnia Pamięci Czesława Birra.

km 19,5–21,4 · na szlaku

Węsiory i Kamienne Kręgi

Cmentarzysko Gotów z I–III w. n.e.: cztery kamienne kręgi i kurhany w lesie nad Jeziorem Długim.

km 24,7 · na szlaku

Niesiołowice

Jeziora Długie i Czarne, lasy i pagórki Pojezierza Kaszubskiego.

km 62,5 · na szlaku

Gołuń

Jeziora i lasy Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego.

w pobliżu · osobna wycieczka

Wdzydze Kiszewskie

Kaszubski Park Etnograficzny — pierwszy skansen w Polsce, założony w 1906 r. przez Teodorę i Izydora Gulgowskich.

km 76,0 · na szlaku

Bąk

Bory Tucholskie — sosnowe lasy i ciche leśne drogi.

km 84,7–86,3 · na szlaku

Odry — rezerwat Kręgi Kamienne

Największe kamienne kręgi w Polsce: 12 kręgów, ok. 30 kurhanów, ponad 600 pochówków.

km 96,4 · meta

Czarna Woda

Koniec szlaku nad Wdą, przy stacji kolejowej — wygodny powrót pociągiem.

w pobliżu · osobna wycieczka

Łubiana — fabryka porcelany

Zwiedzanie z przewodnikiem: od formy gipsowej po zdobienie. Pn–pt 9–12, po rezerwacji telefonicznej.

Ilustracje miejsc to piktogramy — zdjęcia znajdziesz pod linkami. Zdjęcie Mściszewic: materiał lokalny.

Dla mieszkańców

Odkryj, co masz za progiem

Nie trzeba przechodzić całego szlaku. Kilka pomysłów na wyjście prosto z Mściszewic:

5,4 km

Do Kamiennych Kręgów

Przez Suchą i Węsiory do kręgów nad Jeziorem Długim. Ok. 1,5 h w jedną stronę.

8,7 km

Do Niesiołowic

Dalej za kręgami, przez przesmyk między jeziorami Czarnym i Skrzynka. Na pół dnia.

16 km

Z Sierakowic do domu

Dojazd do Sierakowic, a potem pieszo przez Tuchlino, Widną Górę i Podjazy do Mściszewic.

Pochwal się szlakiem!

Masz zdjęcia z zielonego szlaku, z kręgów albo znad jeziora? Prześlij je — z Twoją zgodą stworzymy z nich galerię Mściszewic na tej stronie.

Ciekawostki

Czy wiesz, że…

1

Kamienne kręgi w Odrach są największe w Polsce i drugie co do wielkości w Europie. Na niektórych kamieniach rosną porosty liczące kilkaset lat.

2

Kręgi były nie tylko cmentarzyskiem. Badacze uważają, że Goci zbierali się w nich na wiece, narady i obrzędy.

3

W czasie II wojny światowej Himmler kazał otoczyć kręgi w Odrach i Węsiorach drutem kolczastym.

4

Miejscowa przestroga mówi: nie zabieraj kamienia z kręgów, bo sprowadzisz nieszczęście. Dobra rada także dla ochrony zabytku.

5

Kościół w Sierakowicach, gdzie zaczyna się szlak, to ostatnia świątynia na Pomorzu zbudowana w konstrukcji szkieletowej.

6

Wdzydze Kiszewskie, niedaleko szlaku, mają pierwszy skansen w Polsce — od 1906 r., dziś ponad 50 zabytkowych budynków.

Przed wyjściem

Przydatne linki dla wędrowców i mieszkańców

Przed wyjściem sprawdź aktualny przebieg szlaku i oznakowanie w terenie. Źródła: PTTK, mapa-turystyczna.pl, pomorskie.travel, Lubiana, exploregdansk.info, medievalheritage.eu, imperiumromanum.pl.